Dziś jest: środa, 22 lutego 2017 r., imieniny obchodzą: Marta, Malgorzata, Piotr

Ułatwienia dostępu

Rozmiar tekstu:

Nawigacja

Treść

Górznieńsko – Lidzbarski Park Krajobrazowy

87-320 Górzno

Czarny Bryńsk 1

tel. 56 498 81 90

Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy został utworzony w 1990 r. Znajduje się on na terenie 3 województw: kujawsko-pomorskiego, mazowieckiego i warmińsko-mazurskiego, a jego siedziba zlokalizowana jest w Górznie. Obszar parku obejmuje swoimi granicami miasto Górzno i fragmenty gmin: Górzno, Brzozie, Grążawy, Świedziebnia, Lidzbark i Lubowidz. Jego powierzchnia po korekcie granic dokonanej w 1995 r. wynosi aktualnie 18 966 ha, a jego strefy ochronnej 12 207 ha, czyli łącznie 31 173 ha. W granicach powiatu działdowskiego park ten zajmuje powierzchnię ok. 8 632,7 ha. Jest to obszar o bardzo wysokich wartościach przyrodniczo – krajobrazowych i turystycznych. Osobliwością parku w skali ponadregionalnej jest urozmaicenie rzeźby terenu, ponieważ na jego obszarze skumulowane są wszystkie charakterystyczne dla terenów polodowcowych jednostki geomorfologiczne tj. równiny morenowe, pagórki i wzgórza morenowe, kemy, drumliny, ozy, równiny sandrowe, rynny subglacjalne, doliny rzeczne, a także obniżenia wytopiskowe.

GLPK jest położony pod względem fizyczno-geograficznym we wschodniej części Pojezierza Chełmińsko-Dobrzyńskiego, na pograniczu trzech mezoregionów: Pojezierza Dobrzyńskiego, Garbu Lubawskiego i Równiny Urszulewskiej. Jest to obszar młodoglacjalny. W parku znajduje się 31 jezior o powierzchni powyżej 1 ha. Są wśród nich długie i wąskie jeziora rynnowe np. jezioro Bryńskie i Górzno, a także duże, szeroko rozlane jeziora morenowe takie jak jezioro Wlecz, Piaseczno, jak również małe, zagłębione w wysoczyźnie morenowej tzw. oczka. Największą rzeką parku jest Brynica. Ponad 90 % terenów parku należy do dorzecza Drwęcy i jej dopływów, tylko niewielkie powierzchnie znajdują się w dorzeczu Wkry i Skrwy.

Obszar parku wyróżnia się wysokimi walorami przyrodniczymi, na które składa się piękno krajobrazu o zróżnicowanej rzeźbie terenu i dużej zmienności form morfologicznych powierzchni ziemi. W północnej i zachodniej części parku dominuje wysoczyzna morenowa porozcinana głębokimi rynnami o deniwelacjach dochodzących do 50 m, natomiast w południowej i wschodniej rozległa równina sandrowa. Na terenie morenowym występują liczne jeziora, rzeki, małe potoki i źródła, a także tereny zabagnione i torfowiska.

Szata roślinna parku jest bardzo bogata, bowiem zachowało się wiele naturalnych i półnaturalnych zbiorowisk roślinnych. Dominują tu rozległe, pokrywające ok. 70% powierzchni parku – fitocenozy leśne, w tym m.in. szczególnie wartościowe pod względem przyrodniczym – fitocenozy grądowe, których drzewostan zbudowany jest głównie z grabu zwyczajnego, lipy drobnolistnej, dębu szypułkowego i bezszypułkowego oraz klonu zwyczajnego. Podszyt tworzy leszczyna pospolita, kruszyna pospolita, trzmielina brodawkowata oraz podrost wyżej wymienionych gatunków drzew. Z kolei w runie dużą rolę odgrywają np. zawilec gajowy, przylaszczka pospolita, gwiazdnica wielkokwiatowa, gajowiec żółty, szczawik zajęczy, konwalijka dwulistna itp. Specyficzne dla parku są postacie grądu kokoryczowego, czyśćcowego, typowego, turzycowego, zboczowego, a także lipowego.

W miarę przesuwania się z terenów morenowych na obszary sandrowe następuje ubożenie siedliska, a lasy grądowe ustępują borom mieszanym lub borom świeżym, w których głównym gatunkiem lasotwórczym jest sosna zwyczajna, czasem z domieszką dębu szypułkowego. Bory mieszane porastają bardziej żyzne siedliska, odznaczają się też bujniejszym runem, w którym dominują: zawilec gajowy, przylaszczka pospolita, malina kamionka, konwalia majowa, kokoryczka wonna, borówka czarna oraz konwalijka dwulistna. Uboższe siedliskowo i florystycznie są bory świeże, których podszyt tworzy jałowiec pospolity np. z dodatkiem leszczyny, a runo: borówka czarna, kosmatka owłosiona, turzyca palczasta oraz śmiałek pogięty. Teren parku porasta również bór bagienny związany z torfowiskami przejściowymi i wysokimi. Liczne obniżenia terenowe i obrzeża cieków wodnych zajmują lasy z dominującą olchą czarną i jesionem wyniosłym, które budują typowe dla strefy pojeziernej zespoły olchowe i łęg jesionowo-olchowy. Na obrzeżach jezior w terenie morenowym występują zespoły zaroślowe charakterystyczne dla obszarów bagiennych i pobagiennych. Można tu spotkać różne postacie zbiorowisk wodnych i torfowiskowych.

W GLPK występuje ok. 900 gatunków roślin naczyniowych, co wskazuje na duże bogactwo florystyczne tych ziem np. wiele rzadkich reliktów okresu glacjalnego, do których należy m.in. arnika górska, gwiazdnica grubolistna, fiołek torfowy, skalnica torfowiskowa, zimoziół północny, czy też turzyca strunowa. Stwierdzono tu obecność 38 gatunków roślin naczyniowych objętych ochroną całkowitą m.in. cisa pospolitego, wawrzynka wilczełyko, bluszczu pospolitego, sasanki, jak również 15 gatunków roślin naczyniowych objętych ochroną częściową takich jak: kopytnik pospolity, bagno zwyczajne, marzanka wonna oraz konwalia majowa.

Istotnym składnikiem krajobrazu parku są liczne jeziora, stosunkowo gęsta sieć rzek, strumieni oraz bagna, torfowiska i źródliska. Na terenie GLPK stwierdzono obecność ponad 250 gatunków kręgowców, w tym ponad 200 objętych ochrona gatunkową. Do najbardziej charakterystycznych przedstawicieli gadów należą: żmija zygzakowata, zaskroniec zwyczajny, jaszczurka żyworódka i zwinka, a także padalec zwyczajny. Z płazów występuje tu kilka gatunków żab m.in. żaba wodna i moczarowa, ropuchy: szara, zielona, paskówka, rzekotka drzewna, kumak nizinny i traszka zwyczajna. Bardzo bogatą w parku awifaunę reprezentuje m.in. orlik krzykliwy, łabędź niemy, bocian czarny i biały, żuraw, kania czarna oraz ruda, kormoran czarny, mewa pospolita i śmieszka itp. Liczna jest tutaj również grupa ssaków m.in. jeleń, sarna, łoś, dzik, lis, zając szarak, borsuk, wydra, kuna leśna i domowa.

Dla zachowania w niezmienionej formie najcenniejszych biocenoz utworzono 5 rezerwatów przyrody, w tym: 4 rezerwaty leśne (Jar Brynicy, Szumny Zdrój, Ostrowy nad Brynicą i Klonowo) oraz 1 rezerwat florystyczny Czarny Bryńsk. Spośród wymienionych rezerwatów w granicach województwa warmińsko-mazurskiego znajdują się dwa: Jar Brynicy i Klonowo. Rezerwaty projektowane to: Bory Bryńskie, Grąd Piaseczyński, Jar Brynicy II, Mszar Płociczno, Obrazik, Torfowisko Piaseczyńskie oraz Uroczysko Wlecz.

Warto zaznaczyć, że na terenie parku znajdują się 2 oznakowane szlaki piesze:

• zielony o długość 56 km: Górzno – Grążawy – Tama Brodzka – Pojezierze Brodnickie – Łąkorz;

• niebieski o długość 37 km wiodący przez: Bachotek – Wielki Głęboczek – Mały Głęboczek – Janówko – Samin – Gutowo – Traczyska – Jar Brynicy – Falk – Czarny Bryńsk – Górzno.




Stopka

Nasza strona korzysta z plików cookies. Używamy ich w celu prawidłowego wyświetlania się strony na twoim urządzeniu. Jeżeli nie wyrażasz na to zgody, możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji na temat wykorzystywanych przez nas informacji zapisywanych w plikach cookies znajdziesz w polityce prywatności.